Recertia

Gidsen

ISO 50001 en de verplichte energieaudit

Een gecertificeerd energiemanagementsysteem stelt grote ondernemingen al lang vrij van de verplichte energieaudit, en Richtlijn (EU) 2023/1791 verlegt het criterium van bedrijfsgrootte naar energieverbruik. Deze gids zet de regels, de nieuwe drempels en cijfers uit de database op een rij.

Vraag een gratis steekproef aan

De verplichting tot energieaudit tot nu toe

Volgens artikel 8 van Richtlijn 2012/27/EU moesten grote ondernemingen minstens om de vier jaar een energieaudit laten uitvoeren. Ondernemingen met een energie- of milieubeheersysteem dat door een onafhankelijke instelling volgens Europese of internationale normen was gecertificeerd, waren vrijgesteld, mits het systeem een energieaudit omvatte.

In de praktijk betekende dat ISO 50001, of ISO 14001 of EMAS met een energieaudit die aan de minimumcriteria voldeed. Een ISO 14001-certificaat zonder zo'n audit was niet genoeg.

Wat Richtlijn (EU) 2023/1791 verandert

De herschikte richtlijn energie-efficiëntie vervangt het criterium van omvang door energieverbruik. Ondernemingen met een gemiddeld jaarlijks energieverbruik van meer dan 85 TJ over de voorgaande drie jaar moeten uiterlijk 11 oktober 2027 een energiemanagementsysteem invoeren dat door een onafhankelijke instelling is gecertificeerd. Ondernemingen boven 10 TJ zonder zo'n systeem moeten een energieaudit laten uitvoeren, de eerste uiterlijk 11 oktober 2026 en daarna minstens om de vier jaar.

Drempels, termijnen en vrijstellingen gelden via het nationale recht, en niet elke lidstaat had de richtlijn volledig omgezet toen deze gids werd geschreven. Controleer vóór een besluit de actuele nationale regels en de richtsnoeren van het nationale energieagentschap.

ISO 50001 of ISO 14001

ISO 50001 gaat alleen over energie: de energiebeoordeling, energieprestatie-indicatoren, de energiebasislijn en doelstellingen. ISO 14001 omvat alle milieuaspecten, waarvan energie er één is. Voor ondernemingen boven 85 TJ spreekt de richtlijn van een energiemanagementsysteem, dus een bedrijf met alleen ISO 14001 moet nagaan of het nationale recht zijn systeem aanvaardt. Beide normen hebben dezelfde structuur, zodat ISO 50001 aan een bestaand systeem kan worden toegevoegd en in een gezamenlijke audit kan worden gecertificeerd.

Vragen

Stelt een ISO 50001-certificaat een bedrijf vrij van de energieaudit?

Volgens de EU-regels vervangt een gecertificeerd energiemanagementsysteem met een energieaudit de verplichte audit. Controleer het nationale recht, want de lidstaten zetten Richtlijn 2023/1791 om.

Wie heeft een energiemanagementsysteem nodig?

Volgens Richtlijn 2023/1791 ondernemingen met een gemiddeld jaarlijks energieverbruik boven 85 TJ, uiterlijk 11 oktober 2027. Het nationale recht bepaalt de definitieve regels.

Hoe lang is een ISO 50001-certificaat geldig?

Drie jaar, met jaarlijkse controle-audits, net als bij andere normen voor managementsystemen.

Is ISO 50001 verplicht?

De norm zelf is vrijwillig. Een verplichting kan voortkomen uit wetgeving over energie-efficiëntie of uit klanteisen, niet uit de norm.

Verwante gidsen

Adviseurs en certificatie-instellingen: vraag een gratis steekproef aan van bedrijven met ISO 50001 of ISO 14001 die bijna moeten hercertificeren

Vraag een gratis steekproef aan